SỞ GIÁO DỤC- ĐÀO TẠO SƠN LA

HƯỚNG DẪN CHẤM THI GIỮA KÌ I
NĂM HỌC 2010 - 2011


MÔN: NGỮ VĂN LỚP 10


Câu 1 (2,0 điểm)
a.Yêu cầu về kỹ năng:
Thí sinh biết trình bày khái niệm, đặc điểm thể loại một cách chuẩn xác, ngắn gọn, khúc chiết và có hệ thống.
b.Yêu cầu về kiến thức:
Thí sinh có thể trình bày khái niệm trước hoặc trình bày cách phân loại trước, song cần nêu được các ý chính sau đây:
- Khái niệm truyện cười:
Truyện cười là những tác phẩm tự sự dân gian ngắn, có kết cấu chặt chẽ, có kết thúc bất ngờ, kể về những sự việc xấu trái với tự nhiên trong cuộc sống, có tác dụng gây cười, nhằm mục đích giải trí, phê phán.
- Phân loại:
Truyện cười có hai loại: Truyện khôi hài và truyện trào phúng. Truyện khôi hài chủ yếu nhằm mục đích giải trí(song vẵn có ý nghĩa giáo dục). Truyện trào phúng mục đích nhằm phê phán. Đối tượng phê phán phần lớn là các nhân vật thuộc tằng lớp trên trong xã hội nông thôn Việt Nam xưa. Cũng có khá nhiêu truyện cười phê phán thói hư tật xấu trong nội bộ nhân dân.
c. Cách cho điểm:
- Điểm 2: Đáp ứng yêu cầu trên, có thể mắc vài lỗi nhỏ về diễn đạt.
- Điểm 1: Trình bày được nửa yêu cầu trên, còn mắc một số lỗi diễn đạt.
- Điểm 0: Hoàn toàn sai lạc.
Câu 2 (3,0 điểm)
a.Yêu cầu về kỹ năng:
- Biết cách làm văn nghị luận xã hội về một vấn đề trong cuộc sống.
- Bài làm có kết cấu chặt chẽ, diễn đạt lưu loát, không mắc lỗi chính tả, dùng từ, ngữ pháp.
b.Yêu cầu về kiến thức:
Thí sinh có thể đưa ra những suy nghĩ và việc làm riêng của mình và trình bày theo nhiều cách khác nhau nhưng cần chân thành, thiết thực và có sức thuyết phục. Khi kể về những ngày mẹ ốm học sinh cần lựa chọn những sự việc chi tiết tiêu biểu sau đây để thể hiện thái độ thành kính và tình cảm yêu quí đối với mẹ:
- Khi mẹ ốm hình dáng, gương mặt mẹ thế nào ?
- Việc ăn uống, sinh hoạt của mẹ khác ngày thường thế nào ?
- Khi mẹ ốm không khí gia đình nh thế nào ?
- Mình đã làm gì để giúp mẹ khỏi lo phiền mà nhanh khỏi ốm ?
* Lưu ý: Trên đây chỉ là những gợi ý cơ bản, tuỳ thuộc tình cảm của học sinh đối với mẹ của mình mà có những biểu hiện cụ thể khác nữa. Bài viết cần đảm bảo bố cục, đúng kĩ năng.
3. Biểu điểm:
c. Cách chấm điểm:
- Điểm 3: Bài viết đáp ứng tốt yêu cầu về kĩ năng và nội dung sâu sắc, cảm xúc chân thành; hành văn mạch lạc. Không mắc lỗi về hình thức.
- Điểm 2: Trình bày được nửa yêu cầu trên, còn mắc một số lỗi diễn đạt.
- Điểm 1: Nội dung sơ sài, diễn đạt yếu.
- Điểm 0: Hoàn toàn lạc đề.
Câu 3. (5,0 điểm)
1. Yêu về kĩ nămg:
- Về thao tác lập luận: Sử dụng các thao tác làm văn nghị luận về một nhân vật trong tác phẩm sử thi dân gian. Chủ yếu là thao tác phân tích, chứng minh.
2. Yêu cầu về kiến thức:
Bài làm của học sinh cần đạt được ý cơ bản sau đây:
- Giới thiệu khái quát về sử thi “Đăm săn”; đoạn trích “Chiến thắng Mtao Mxây”; hình tượng nhân vật người anh hùng Đăm săn.
- Vẻ đẹp của nhân vật Đăm săn thể hiện qua đoạn trích:
+ Vẻ đẹp ngoại hình: Trang phục, dáng vóc…
+ Vẻ đẹp phẩm chất : Vẻ đẹp phẩm chất của Đăm săn được thể hiện qua:
. Cuộc đọ sức với Mtao Mxây: Tư thế, Ngôn ngữ, Hành động(qua ba hiệp đấu)
. Cảnh ăn mừng chiên thắng: Đó là cảnh tưng bừng, tráng lệ. Cảnh được miêu tả khá kĩ. Trung tâm của cảnh là hình tượng người anh hùng Đăm săn với vẻ đẹp lí tưởng.
( Học sinh cần có dẫn chứng minh hoạ cho từng chi tiết. Sau đó nêu nhận xét của cá nhân)
- Ý nghĩa của hình tượng:
+ Hình ảnh Đăm săn hiện lên, nhất là chiến thắng của chàng trong cuộc đọ sức với Mtao Mxây, cho ta thấy rõ Đăm săn là người anh hùng đại diện cho sức mạnh chính nghĩa. Nét đẹp nổi bật nhất của người